Zobaczmy teraz, jak wygląda wewnętrzna aktywność realności egzystencjalnej zawartej w istnieniu człowieka. Mówiliśmy już, że egzystencjalny podmiot osoby jest określony przez własności transcendentalne prawdy, dobra i piękna. Właśnie posiadanie tych własności decyduje o aktywności sprawczej podmiotu osobowego. Są to bowiem własności, które przynależą i cechują silną realność istnienia. Są to zarazem własności realnych bytów i to pozwala duchowości człowieka na realne odniesienia i powiązania ze światem zewnętrznym.
W związku z tym właśnie aktywność (akty) tych władz może odpowiadać za powstanie zdolności odniesienia się do zewnętrznej realności. Stąd własność prawdy sprawia powstanie władzy poznawczej, czyli umysłu człowieka. I dalej akty osobowej prawdy, jakimi są akty kontemplacji, dają umysłowi zdolność i napęd do działania. Cała ta aktywność pozwala człowiekowi poznawać i dalej rozumieć poznawaną rzeczywistość świata i człowieka. Z kolei własność dobra wpływa na powstanie zdolności chcenia, czyli władzy woli. I tutaj akty osobowego dobra, jakimi są akty sumienia, uzdatniają władzę woli do chcenia dobra, co powoduje czyny dobra. Możemy więc uznać, że aktywność osobowa pozwala człowiekowi na czyny moralne wobec innych osób, które spotykamy w swoim życiu. Wreszcie własność piękna odpowiada za powstanie władzy uczuciowości, która jest zdolnością duszy (a nie jakąś zdolnością zmysłową czy psychiczną). Akty osobowego piękna, jakimi są akty upodobania, sprawiają, że uczuciowość zdobywa zdolność przeżywanie życia i jego piękna. Dlatego może się okazać, że uczuciowość (zwłaszcza dzisiaj gdy zaczynają przeważać emocje) staje się najważniejszą sprawą dla moralnego postępowania człowieka. Należy zatem zadbać o prawidłowy rozwój uczuciowości, która powinna kierować naszym odniesieniem do życia innych ludzi, co ma prowadzić do szacunku do nich.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz